Gia nhập Đơn vị Nghiên cứu Lâm sàng Đại học Oxford (OUCRU) từ năm 2000, GS Nguyễn Thụy Thương Thương hoàn thành chương trình tiến sĩ ngành sinh hóa và di truyền học thông qua OUCRU và Đại học Mở (Vương quốc Anh) vào năm 2008. Năm 2009, bà tiếp tục nghiên cứu sau tiến sĩ chuyên ngành sinh học tế bào và miễn dịch học tại Đại học Cornell (Hoa Kỳ), trước khi trở thành Trưởng nhóm Nghiên cứu Lao tại OUCRU vào năm 2015. Kể từ đó, bà đã dẫn dắt nhóm xây dựng một chương trình nghiên cứu chuyên sâu và bài bản, trải rộng từ thử nghiệm lâm sàng, phát triển các phương pháp chẩn đoán mới đến nghiên cứu cơ chế phân tử của bệnh lao.
Việt Nam nằm trong nhóm 30 quốc gia có gánh nặng bệnh lao cao nhất thế giới, với tỷ lệ tử vong đáng kể và tình trạng kháng thuốc ngày càng gia tăng (WHO, 2025). Định hướng nghiên cứu của GS Thương tập trung làm rõ hiện tượng rối loạn đáp ứng miễn dịch – yếu tố then chốt khiến bệnh lao chuyển biến nặng. Bà cũng chú trọng áp dụng kết quả nghiên cứu vào thực tiễn lâm sàng, góp phần nhận diện sớm bệnh nhân có nguy cơ cao và tối ưu hóa phác đồ điều trị.
Ứng dụng các công nghệ tiên tiến như đa omics (đặc biệt là transcriptomics và genomics đơn tế bào), nhóm Nghiên cứu Lao tại OUCRU tập trung phân tích mối liên hệ giữa kiểu gen người và các đặc điểm miễn dịch. Các nghiên cứu về lao màng não và lao kháng thuốc của nhóm đã mang lại những phát hiện quan trọng về mức độ nghiêm trọng của bệnh, các cơ chế viêm và yếu tố dịch tễ của bệnh lao tại khu vực đô thị, góp phần cung cấp bằng chứng cho các chiến lược phòng, chống và điều trị lao ở cấp quốc gia và quốc tế.
Trong một nghiên cứu được công bố năm 2024 trên tạp chí eLife, nhóm đã nhận diện các kiểu hoạt động gen trong máu liên quan đến mức độ nghiêm trọng và nguy cơ tử vong do lao. Kết quả này tạo tiền đề phát triển bộ xét nghiệm máu giúp nhận diện sớm bệnh nhân có nguy cơ cao. Nghiên cứu cũng cho thấy những khác biệt quan trọng trong cơ chế bệnh sinh giữa nhóm bệnh nhân có và không đồng nhiễm HIV, gợi mở hướng tiếp cận cho chẩn đoán và điều trị chính xác hơn.
Song song với công tác chuyên môn, GS Thương luôn chú trọng xây dựng năng lực nghiên cứu tại Việt Nam. Bà đã tham gia phát triển hạ tầng về miễn dịch học, di truyền học và công nghệ omics, đồng thời đào tạo, hỗ trợ thế hệ các nhà khoa học trẻ Việt Nam từng bước phát triển năng lực nghiên cứu độc lập.
‘Để ứng dụng công nghệ omics vào các nhu cầu thực tiễn trong lâm sàng, tôi gửi gắm tâm huyết vào việc xây dựng một đội ngũ nghiên cứu đa ngành và môi trường học thuật cởi mở – nơi các nhà khoa học trẻ được đào tạo, nâng tầm chuyên môn và phát huy tối đa năng lực,’ GS Thương chia sẻ.
